Wachlarz. Kość wołowa. Bali. Indonezja. XIX/XX wiek.

Wachlarz. Kość wołowa. Bali. Indonezja. XIX/XX wiek.

Podobne rzeczy wprawiają mnie w podziw graniczący z niedowierzaniem. Niedowierzaniem, że tak misterna robota jest dziełem ludzkich rąk. Jeśli dodać, że podobne przedmioty wychodzą w tysiącach sztuk spod dłut azjatyckich rzemieślników to rzecz wydaje się tym bardziej zdumiewająca.

Myślę, że dzieje się tak dlatego, że to nie dzieło jest celem. Ważniejszy jest proces jego tworzenia. Nie ważne, jak jest długi, jakiej wymaga cierpliwości. Ma to związek z odmienną od naszej, europejskiej, duchowością azjatyckich artystów.

Sztuka rzeźbienia w kości czy też w rogu szczególnie zakorzeniona jest na indonezyjskiej wyspie Bali. Najczęściej tematem przedstawianym w płaskorzeźbach jest odwieczna walka dobra ze złem. Są ilustracjami indyjskich eposów, hinduskich mitów, buddyjskich przekazów.

Tu mamy demonicznego węża Nagę, symbol zła, w którego splotach cierpią niewinne postacie. I symbol dobra, mitycznego ptaka Garudę, posłańca boga Wisznu. Jest jeszcze pomniejszy demon, który prawdopodobnie pomaga Gardudzie i leżący jelonek, zwykle ucieleśnienie niewinności. Kilku innych symboli obecnych na wachlarzu nie potrafię zinterpretować. Sama walka dobra ze złem ma głębokie duchowe przesłanie. Symbolizuje dążenie do mądrości i wolności, zwycięstwo prawości nad ignorancją.

Wachlarz ma 27 cm wysokości i 15 cm szerokości, Grubość kości to około 2 mm. Ma niewielką naprawę. Mógł powstać w XIX wieku.