Zakochani. Drewno. Kazimierz Rafalik (1938-2025)

Z prawdziwym żalem dopisałem drugi człon daty przy nazwisku artysty. Kazimierz Rafalik zmarł na początku tego roku. Poznałem Pana Kazimierza osobiście, odwiedziłem jego pracownię, miałem w ofercie kilka jego rzeźb więc żal tym większy.

Kazimierz Rafalik urodził się w roku 1938 we wsi Błedów pod Radomiem. Przedwojenna bieda, doświadczenia okresu wojny i czasu bezpośrednio po niej były tym co na całe życie ukształtowało artystę. To moja prywatna teza ale mam do niej prawo. Znalazłem kilka wywiadów z Rafalikiem i we wszystkich jego opowieściach przewija się konieczność oszczędzania i ograniczenia wynikające z niedostatku.

Rafalik tworzył rzeźby odlewając je bezpośrednio w piasku. Nie przygotowuje woskowych modeli bo odlewanie z nich rzeźb to proces kosztowny.Pracując według prostej, prymitywnej metody większość pracy mógł wykonać własnoręcznie. Szczególnie trudna jest wówczas obróbka rzeźby. Ten sposób ma też swoje ograniczenia. W modelu należy unikać tzw. kątów ujemnych. Forma rzeźby musi być niezbyt skomplikowana, oszczędna. I po części piękno rzeźb z tej oszczędności właśnie, wynika. Są z pogranicza funkcjonujących w przyrodzie form i abstrakcyjnych geometrycznych brył. Ponadto Kazimierz Rafalik był z wykształcenia inżynierem. Wydaje się czerpać z wiedzy o geometrii pełną garścią.

Jest autorem ponad 1600 rzeźb i kilkuset mniejszych form rzeźbiarskich, maluje, fotografuje. Był aktywnym animatorem kultury lokalnej w Poznaniu. Ma własny, rozpoznawalny styl i jest bardzo w swej twórczości konsekwentny.

Rzeźba, którą oferuję trochę mnie zaskoczyła. Początkowo myślałem, że jest to abstrakcyjna forma jakich wiele wyszło spod rąk artysty. Wszystko zmienił tytuł jaki nadał jej Kazimierz Rafalik. „Zakochani”. W tym kontekście „portret” jednej z zakochanych osób, nawiązujący kształtem do fallusa jest bardzo przewrotny. Przekorny, dowcipny, nieco obsceniczny ale przecież doskonale nawiązujący do stanu zakochania, który to poprzez hormony i reakcje chemiczne zachodzące w mózgu skłania do zachowań dzikich, pierwotnych, instynktownych. Jestem pod wrażeniem tej rzeźby.

Rzeźba ma 35 cm wysokości, 14 cm szerokości i 10 cm głębokości. Rzeźba unikatowa.